ظل الرحمن ( مترجم : عبد القادر هاشمى )

85

قانون ابن سينا ، شارحان و مترجمان آن ( فارسى )

1 لطف اللّه مصرى التشريح فى شرح التلويح و ترويح الارواح فخر الدّين خجندى كتاب انتقادى خود تنقيح المكنون ( نام ديگر آن التلويح الى اسرار التنقيح است ) را در انتقاد از التصريح المكنون ابن جميع مصرى نوشته بود كه از نظر تلخيص كتاب التصريح نيز كوششى موفّقيّت‌آميز بود و لطف اللّه مصرى ( متوفّى 931 ه . / 1524 م . ) اين تلخيص انتقادى را شرح كرد و آن را التصريح فى شرح التلويح نام نهاد . لطف اللّه مصرى در اين كتاب حاشيه‌هايى را كه عبد اللطيف بغدادى پس از ابن جميع نوشته بود نيز مورد بررسى قرار داده است . كتاب ديگر خواجه لطف اللّه ابن سعد الدّين محمّد در همين رديف ترويح الارواح است و در مقدمهء آن مىنويسد : « من پس از فراغت از آراستگى شرح تلويح تنقيح المكنون من مباحث القانون اين كتاب را نوشته‌ام . » در ترويح الارواح علاوه بر اسباب و علامات و معالجه ، برخى از جاهاى قانون حل شده و معانى و كلام آن مورد شرح قرار گرفته است . اين كتاب در عهد وزير سعد اللّه تأليف شده است . يك نسخهء خطّى آن در مجموعهء نگارنده موجود است كه در سال 1261 ه . / 1845 م . كتابت شده . نسخهء موجود در خدابخش پتنه در 1114 ه . / 1702 م . كتابت شده است . نسخه‌هاى خطّى آن در كتابخانهء رضا و كتابخانهء ديوان هند نيز موجود است . شرح تشريح قانون لطف اللّه مصرى با حواشى عبد اللطيف بغدادى در مشهد موجود است . 2 1 عبد الفتّاح حسينى لاهورى فتّاحى عبد الفتّاح بن سيّد اسماعيل حسينى از دانشمندان ممتاز هند است . او در لاهور سكونت داشت . در سال 945 ه . / 1538 م . كار شرح قانونچه را تحت عنوان